Juridisch en administratie

Privacyverklaring en AVG voor webshops

Je mag alleen persoonsgegevens bewaren die je nodig hebt voor een duidelijk doel, zoals het uitvoeren van een bestelling, en niet langer dan daarvoor nodig is. Voor fiscale gegevens gelden wettelijke bewaartermijnen; de actuele termijn controleer je bij de Belastingdienst.

Als webshopeigenaar verwerk je dagelijks persoonsgegevens: namen, adressen, e-mailadressen en bestelgeschiedenis. De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) bepaalt onder welke voorwaarden dat mag. Dit artikel beschrijft de regels in hoofdlijnen, laat zien hoe je bepaalt wat je bewaart en wat je in je privacyverklaring zet. Het is geen juridisch advies voor jouw situatie; twijfel je, vraag dan een adviseur.

Het uitgangspunt: doel en noodzaak

De AVG werkt met het principe van doelbinding en dataminimalisatie. Je verzamelt gegevens voor een vooraf bepaald, duidelijk doel en je bewaart alleen wat daarvoor nodig is. Een bestelling afleveren vraagt om een naam en een bezorgadres. Een geboortedatum is daarvoor meestal niet nodig, dus vraag je er ook niet naar.

Waarom werkt het zo? Hoe minder gegevens je hebt, hoe kleiner het risico bij een datalek en hoe minder je hoeft te beveiligen en te beheren. Een veelgemaakte fout is alle velden verplicht stellen in het afrekenformulier omdat het misschien ooit van pas komt. Dat 'misschien' is geen geldig doel.

Op welke grondslag bewaar je gegevens?

Voor elke verwerking heb je een grondslag nodig. Voor een webshop zijn dat vaak de uitvoering van de overeenkomst (de bestelling), een wettelijke verplichting (je administratie) en soms toestemming (nieuwsbrief) of gerechtvaardigd belang (fraudepreventie). Je legt per doel vast welke grondslag je gebruikt.

Een voorbeeld uit de praktijk: een klant bestelt een kamerplant. Voor de levering gebruik je naam en adres op grond van de overeenkomst. Wil je diezelfde klant later een nieuwsbrief sturen, dan heb je daar aparte toestemming voor nodig, tenzij een wettelijke uitzondering van toepassing is. Controleer die uitzondering bij de Autoriteit Persoonsgegevens.

Hoe lang mag je gegevens bewaren?

De AVG noemt zelf geen vaste termijn voor klantgegevens. De regel is: niet langer dan nodig voor het doel. Jij bepaalt dus per soort gegeven een redelijke termijn en kunt die onderbouwen. Daarnaast bestaan er wettelijke termijnen, bijvoorbeeld voor je boekhouding.

Voor facturen en andere administratieve gegevens geldt een fiscale bewaarplicht. De lengte daarvan wijzigt weleens en kan per type gegeven verschillen, dus kijk de actuele termijn na bij de Belastingdienst. Na afloop van die termijn verwijder je de gegevens of maak je ze onherkenbaar.

Voorbeelden van bewaartermijnen vastleggen

Maak een eenvoudig overzicht met per gegevenssoort het doel, de grondslag en de bewaartermijn. Zo kun je bij een vraag van een klant of toezichthouder laten zien dat je bewust keuzes hebt gemaakt. Noteer ook wie de gegevens inziet.

  • Bestelgegevens voor levering en retouren: bewaren zolang nodig voor afhandeling, garantie en klachten
  • Factuurgegevens: bewaren volgens de fiscale bewaarplicht
  • Nieuwsbriefadres: bewaren tot iemand zich uitschrijft
  • Klantaccount: bewaren zolang het account actief is, en verwijderen bij een verzoek of na lange inactiviteit
  • Contactformulier: bewaren tot de vraag is afgehandeld

Wat hoort in je privacyverklaring?

Je privacyverklaring vertelt klanten in begrijpelijke taal wat je met hun gegevens doet. Je noemt wie je bent en hoe mensen je bereiken, welke gegevens je verzamelt, waarom, op welke grondslag, hoe lang je ze bewaart en met wie je ze deelt, zoals de bezorger of betaalprovider.

Vermeld ook de rechten van klanten: inzage, correctie, verwijdering, beperking, bezwaar en dataportabiliteit, plus het recht om een klacht in te dienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens. Plaats de verklaring zichtbaar in de footer en link ernaar in het afrekenproces. Kopieer geen tekst van een andere shop; die klopt zelden met jouw werkwijze.

Veelgemaakte fouten

Een eerste fout is gegevens eindeloos bewaren omdat opruimen werk kost. Een tweede is vergeten dat tools van derden ook gegevens verwerken: je e-mailsoftware, analysetool en verzendmodule. Met zulke partijen sluit je doorgaans een verwerkersovereenkomst. Een derde fout is een kant-en-klare privacyverklaring plaatsen zonder die aan je praktijk aan te passen.

Ook gebeurt het dat oude exports in e-mail of op een laptop blijven staan. Een klantenlijst in een spreadsheet die je ooit voor een mailing downloadde, valt ook onder de AVG. Ruim zulke bestanden op en bewaar gegevens bij voorkeur op één beveiligde plek.

Eerste stappen voor jouw webshop

Begin met een inventarisatie: welke gegevens verzamel je, waar staan ze en wie heeft toegang? Loop daarvoor je webshopplatform, boekhoudpakket, mailprogramma en verzendtools langs. Schrap velden die je niet nodig hebt en stel per gegevenssoort een bewaartermijn vast.

Werk daarna je privacyverklaring bij en plan een vast moment, bijvoorbeeld elk half jaar, om oude gegevens op te ruimen. Heb je twijfels over grondslagen, termijnen of een verwerking met meer risico, raadpleeg dan een privacyadviseur of jurist. De Autoriteit Persoonsgegevens publiceert uitleg die je als startpunt kunt gebruiken.

  1. Maak een overzicht van alle gegevens en systemen
  2. Bepaal doel, grondslag en bewaartermijn per gegevenssoort
  3. Controleer verwerkersovereenkomsten
  4. Pas je privacyverklaring aan
  5. Plan periodiek opruimen

Verder op Webshoptiger

Officiële bronnen

Regels, bedragen en termijnen veranderen. Controleer de actuele gegevens altijd bij de instantie zelf:

Veelgestelde vragen

Moet ik een privacyverklaring hebben als ik een kleine webshop heb?

Ja, zodra je persoonsgegevens van klanten verwerkt, moet je mensen daarover informeren. De grootte van je shop verandert die plicht in principe niet.

Mag ik klantgegevens bewaren voor marketing?

Alleen als je daarvoor een geldige grondslag hebt, meestal toestemming. Controleer de regels voor e-mailmarketing bij de Autoriteit Persoonsgegevens en de Autoriteit Consument & Markt.

Wat doe ik als een klant vraagt om verwijdering van zijn gegevens?

Beoordeel het verzoek en verwijder wat je niet meer nodig hebt. Gegevens waarvoor een wettelijke bewaarplicht geldt, zoals facturen, mag je tijdelijk blijven bewaren.

Hoe lang bewaar ik mijn facturen?

Daarvoor geldt een fiscale bewaarplicht. De actuele termijn en uitzonderingen vind je bij de Belastingdienst.

← Alle artikelen